Израел и САД излегуваат на гласање – последиците ќе бидат глобални

BBC

 Во следниве седум денови, гласачите во Израел и САД ќе излезат на гласачки места, а исходот од тие два избори на два различни континента ќе има директни последици за целиот свет.
Израелците денеска избираат нов парламент, додека една недела подоцна Американците гласаат за ново свикување на Конгресот. Изборите се поврзани и со самите гласачи: организацијата „Републиканци прекуокеански Израел“ проценува дека околу половина милион Израелци со американско државјанство имаат право да гласаат на двата избори, додека лидерот на таа група, Марк Зел, наведува дека нивните гласови би можеле да одлучат во тесни трки во САД, првенствено во Мичиген.

Сепак, клучната врска меѓу двете земји е нивната заедничка војна против Иран.

Воздушните напади што започнаа во февруари уништија бројни воени цели и елиминираа дел од иранското раководство, но не го соборија режимот во Техеран. Иран возврати во Персискиот Залив и ја презеде контролата врз Ормуската Теснинја, блокирајќи го минувањето на енергетските резерви и зголемувајќи ги цените на нафтата низ целиот свет. 
Во кампањата, израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху отворено ја најавува можноста за нов напад врз Иран, тврдејќи без никакви докази дека нуклеарната закана од Техеран расте. Со ова, тој се обидува да го врати угледот на човек кој гарантира безбедност, тешко нарушен по упадот на Хамас на 7 октомври. Доналд Трамп јавно го поддржа Нетанјаху со пораката дека двајцата треба „што е можно поскоро да ја завршат работата во Иран“, но во исто време, протекуваат информации дека зад затворени врати тој сепак го спречил затоа што се плаши дека нов скок на цените на горивата пред изборите ќе им наштети на републиканците.

Во Израел, отворено се вели дека Нетанјаху би можел да го нападне Иран веднаш по затворањето на гласачките места, во улога на технички премиер, со цел да наметне влада на национално единство под изговор на војна и на тој начин да ја зачува фотелјата. Губењето на власта носи огромен ризик за него: тој би се соочил со официјална истрага за неуспесите пред 7 октомври и продолжување на судењето за корупција. Затоа неговиот ривал, поранешниот началник на воениот штаб Гади Ајзенкот, веќе го отфрли влегувањето во таква влада, предупредувајќи дека воените напади не смеат да се користат за политички опстанок.

По изборите за Конгресот, самиот Трамп ќе има одврзани раце ако процени дека може да го заврши конфликтот со нови напади. 
„По изборите, тој влегува во фаза на создавање на своето политичко наследство. Ќе сака да покаже сила и решителност за сè што може да го извлече од домашните проблеми“, изјави неименуван западен дипломат за Би-Би-Си.

Во исто време, Трамп јасно рече дека Нетанјаху е клучен за него: „Ако Израел го избере погрешниот лидер, кој е кој било друг освен Биби, Америка ќе мора сама да ја заврши работата, а јас не сум склонен да го правам тоа“.

Војната со Иран и операциите во Газа и на Западниот Брег, исто така, го еродираа долгогодишниот политички договор во Вашингтон во врска со помошта за Израел.

Демократскиот кандидат за сенат во Мичиген, Абдул Ел-Сајед, водеше кампања за прекин на испораките на оружје: „Сојузник кој ги зема вашите пари за да ве турне во војни во кои не треба да се борите, воопшто не е сојузник“. Друг демократски кандидат за Конгрес, Бред Ландер, пред изборите отиде на Западниот Брег за да им помогне на Палестинците да собираат маслинки, каде што беше кратко приведен од израелската армија.

Дури и самиот Нетанјаху предупредува дека Израел би можел да остане без целосна американска заштита во иднина. Ако ја изгуби власта, ќе заврши и неговиот непредвидлив сојуз со Трамп, кој истата недела го пофали како голем воин, а во текот на летото рече дека човекот целосно полудел. Ако има нова влада во Израел, а во Вашингтон демократите освојат мнозинство во Конгресот, тоа би можело да доведе до намалување на воената помош, иако Трамп како претседател го задржува правото на вето и извршните овластувања за водење војна.

Одлуката на Израел и САД да влезат во војна со Иран на почетокот на годината ја промени глобалната економија и меѓународната политика.

Токму затоа изборите во тие две земји не само што ќе ги одредат имињата на новите претставници, туку и судбината на регионот и цените на енергенсите во остатокот од светот.