Стотици руски тинејџери соочени со обвиненија за тероризам

RSE
 

Виталина Пренинг, 16-годишна руска ученичка, неодамна беше обвинета за планирање терористички напад, членство во терористичка организација и присуство на обука за тероризам, според руските медиуми.

Пренинг, од Новосибирск, беше додадена на црната листа на терористи на Русија на 10 август, иако деталите за обвиненијата против неа остануваат нејасни.

На социјалните медиуми, оние што ја познаваат Пренинг ја прикажуваат како успешна млада личност која цртала, пеела, вежбала танци и учествувала во јавни настани спонзорирани од државата.

Пренинг не е единствената.

Стотици руски тинејџери се обвинети за тероризам, саботажа, екстремизам или предавство откако Москва ја инвазија на Украина започна во 2022 година.

Активистите за човекови права велат дека апсењето и затворањето тинејџери е дел од засилена воена кампања за потиснување на несогласувањето.

Одделот број 1, организација за правни и човекови права во егзил што ги брани Русите обвинети за предавство и шпионажа, во јулскиот извештај изјави дека најмалку 779 малолетници се наоѓаат во регистарот на терористи и екстремисти на Русија. Речиси 97 проценти од нив беа додадени по 2022 година.

Листата ги вклучува не само оние осудени за кривични дела, туку и лица кои формално се именувани како осомничени или се соочуваат со активни обвиненија.

Забранетата група за човекови права „Меморијал“ соопшти дека најмалку 124 малолетници моментално се соочуваат со кривични обвиненија во Русија од политички причини.

Групите за човекови права велат дека сè поголем број малолетници се гонат според контроверзните закони за тероризам и екстремизам, а судењата често се одржуваат зад затворени врати.

Случаите се движат од антивоен активизам и онлајн критика на владата до обвинувања дека тинејџерите биле регрутирани од украинските разузнавачки служби преку социјалните медиуми за да извршуваат саботажи и тероризам на руска почва.

Сергеј Давидис, раководител на проектот за поддршка на политички затвореници на „Меморијал“, изјави за Радио Слободна Европа дека војната ја засили политичката репресија во Русија.

„Државата покажува многу поголема репресивна активност во воена ситуација“, рече Давидис.

Арсениј Турбин, кој имал 15 години кога бил уапсен во 2023 година, е меѓу малолетниците кои се нашле под репресија. Турбин дистрибуирал летоци со кои го критикувал претседателот Владимир Путин, создал канал на Телеграм наречен „Слободна Русија“ и фотографирал со бело-сино-белото знаме што го користеле руските антивоени демонстранти.

Неговата мајка, Ирина Турбина, изјави дека нејзиниот син отворено им кажал на истражителите дека верува оти Русија е агресор во војната. Во 2024 година, руски суд го осуди Турбин на пет години затвор за време на затворено судење.

Две години подоцна, властите отворија уште еден случај против тинејџерот, обвинувајќи го за учество во немири во неговата казнена колонија.

Се верува дека најмладиот тинејџер кој моментално е на рускиот регистар на терористи и екстремисти е Иван Маљцев (14), кој е обвинет за обид за опожарување полициско возило. Неговиот татко ги негираше обвинувањата против својот син.

Малцев, жител на сибирскиот град Барнаул, наполни 14 години во јуни, минималната возраст за кривична одговорност во Русија за сериозни кривични дела, вклучително и тероризам.

Активистите за човекови права ги обвинија руските безбедносни агенции за употреба на провокативни тактики против малолетници.

„Тие ги охрабруваат младите луѓе да создадат некаков вид група, да напишат некои остри изјави, да ги провоцираат, на пример, да напишат нешто во коментарите за да бидат практично принудени да одговорат“, изјави за РСЕ/РЛ Дмитриј Заир-Бек, раководител на Одделот број 1.

Заир-Бек рече дека безбедносните службеници потоа ќе ги „наведат“ ранливите млади луѓе да извршат дела што формално би можеле да се дефинираат како злосторства, дозволувајќи им на оперативците да ги гонат.

„Монструозно е што децата и тинејџерите се прогонувани за работи за кои не треба да бидат прогонувани“, рече Заир-Бек, наведувајќи „небрежни шеги“ на социјалните медиуми, пораки на училишни форуми и дискусии во компјутерски игри.

Олга Романова, раководителка на групата за граѓански права „Русија зад решетки“, за РСЕ/РС изјави дека тајноста околу случаите на тероризам им овозможува на руските безбедносни агенции да ги зголемат стапките на осуда.

„Случаи на тероризам – истрагите и судењата се целосно затворени“, рече Романова. „Наводно се работи за класифицирани информации, па затоа нема потреба да се докажува ништо“.

Заир-Бек рече дека зголемениот број случаи служи и за поширока цел: создавање клима на страв.

„Целата атмосфера на страв што се создава, вклучително и преку масовното покренување случаи на тероризам и екстремизам, е поврзана со фактот дека репресијата функционира во наше време, во 21 век, само кога постојано се зголемува“, рече тој.

септември 16, 2026